Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Ionawr 12, 2013

Gwlad yr Iorddonen: Heddiw ac Yfory

Roedd y gwyliau yng ngwlad yr Iorddonen yn gyfle i ddysgu mwy am wladwrieth fach sydd ddim yn derbyn llawer o sylw.  Gwlad ryw bedair gwaith maint Cymru yw hi, gyda dwbl y boblogaeth (6.3 miliwn). Mae’r rhan fwyaf llethol yn byw yn y dinasoedd, ac ychydig iawn iawn sy’n dal i grwydro’r anialwch.  Mae treian y boblogaeth, 2 filiwn, yn Balestiniaid sydd wedi gorfod gadael eu tiroedd yn Israel, naill ai ym 1948 neu adeg y rhyfel ym 1967. Mae bron i filiwn wedi dod o’r Aifft er mwyn cael gwaith, llawer ohonyn nhw yn y diwydiant ymwelwyr. A does neb yn gwybod i sicrwydd faint o bobl sydd wedi croesi’r ffin o Siria i chwilio am loches.

Daeth i fodolaeth ym 1922 o dan nawdd y DU, ac mae’n cadw i fynd heddiw o dan nawdd UDA. $500 miliwn y llynedd. Dyna’r wobr am arwyddo cytundeb heddwch gydag Israel, ac mae’n gymorth angenrheidiol i wlad heb adnoddau naturiol na thraddodiad diwydiannol. (Fe ddwedodd arewinydd ein grŵp fod yr Iorddonen wedi cyfnewid talp o dir gydag Arabia Sawdi er mwyn cael mwy o arfordir ar y Môr Coch. Cafwyd olew o dan y tir a roddwyd: does ‘na ddim olew o fewn ffiniau’r Iorddonen.) Mae amaeth yn bwysig, yn enwedig llysiau a ffrwythau rownd y flwyddyn. Diffyg dŵr yw’r broblem, a dwrhau’r caeau yw pwrpas y gronfa ddŵr hon yn Wadi Mujib.

P1160134

Mae effaith y ‘Gwanwyn Arabaidd’ wedi bod yn wan o’i gymharu â gwledydd eraill. Bu nifer o wrthdystiadau’r llynedd, yn erbyn llygredd y byd gwleidyddol/ariannol a chodiad pris petrol, ac o’r herwydd bydd etholiadau’n cael eu cynnal o fewn pythefnos (23 Ionawr). Mae ‘r frodoriaeth Islamaidd wedi gwrthod cymryd rhan, felly bydd rhaid gweld beth fydd ffawd Hirak, mudiad seciwlar sy’n gwrthwynebu llywodraeth y brenin Abdullah, a hefyd faint o bobl sy’n troi mâs i fwrw pleidlais. Byddai canran isel yn awgrymu llwyddiant ar ran y frodoriaeth.

P1160130

Mae menywod yn cael bod yn aelodau o’r senedd: bydd dros 100 yn ceisio’r 15 o seddi sy’n cael eu neilltuo ar eu cyfer, ac 80 arall yn sefyll mewn seddi cyffredin. Ond y gwirionedd yw nad yw dynion yn pleidleisio dros fenywod, ac bod mwyafrif o’r menywod yn dal i bleidleisio yn ôl dymuniad eu tad/gŵr/brawd. Heb y seddi arbennig, go brin y byddai ‘na’r un fenyw yn y senedd. Felly hefyd ym mhob maes: dyn sy’n dod i lanhau ystafelloedd gwesty, dynion sy’n gweini mewn siopau. Ar wahan i ferched y Bedwyn oedd yn gwerthu mwclis a chamelod bach pren yn Petra, ches i ddim cyfle i siarad â menyw o’r dechrau i’r diwedd. Os yw pethau’n newid, fel mae pawb yn dweud, maen nhw’n gwneud hynny’n ar amserlen ddaearegol.

 

 

 


Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s

Categorïau

%d bloggers like this: