Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Chwefror 4, 2013

Cau Pyllau, Diffodd y Sbarc

Yfory bydd cynrychiolwyr glowyr Asturias yn cwrdd â’r llywodraeth yn Madrid mewn ymgyrch munud olaf i achub eu diwydiant a’r cymoedd sy’n dibynnu arno. Does neb yn disgwyl canlyniad llawen. Mae diwrnod dileu’r cymorthdaliadau wedi cael ei newid sawl gwaith, ac erbyn hyn mae llywodraeth Rajoy yn dweud na fydd dim i’w gael ar ôl diwedd 2014. llai na dwy flynedd i fynd.

Ychydig dros 2000 sy’n gweithio yn y pyllau glo heddiw: wedi lleihau o 60,000 50 mlynedd yn ôl. Ond mae miloedd o rai eraill yn dibynnu ar eu hincwm nhw – holl fusnesau manwerthu’r cymoedd. Er gwaetha’r grantiau ddaeth o Ewrop, prin iawn yw’r diwydiannau newydd sydd wedi ymsefydlu’n llwyddiannus.

Mae lle glowyr Asturias yn hanes a chwedloniaeth Sbaen yn ddiogel.  Mae gyda fi erthygl yn y rhifyn newydd o Planet (mas yfory!) sy’n esbonio pa mor bwysig fu eu hysbryd a’u menter i fudiad y gweithwyr drwy gydol y penrhyn. Nhw gododd mewn chwyldro ym mis Hydref 1934 – gan uno holl bleidiau’r chwith am yr unig dro – i geisio sefydlu trefn newydd, trefn deg. Y cadfridog Franco oedd yn ben ar y fyddin a’u trechodd. Cafodd miloedd eu lladd, miloedd eraill eu carcharu yn bell o gartref.

Nhw gododd eto yn streic fawr 1962, pan oedd undebau llafur (o dan yr un un unben Franco) yn hollol anghyfreithlon. O dipyn i beth fe lwyddon nhw i wella eu hamodau gwaith, a’u tâl. Ac unwaith eto, roedden nhw’n ysbrydoliaeth i weddill Sbaen.

Ond ers hynny mae byd y farchnad lo wedi mynd yn fach iawn, ac o Colombia y daw’r glo rhataf i orsafoedd pŵer Asturias. Dyw pethau ddim gwell yng ngweddill yr economi. Y llynedd fe gaeodd 150 o fusnesau yn y brifddinas, a heddiw fe gyhoeddwyd bod diweithdra yn Asturias wedi codi 3000 mewn mis i 107,000 – mâs o ychydig dros filiwn o boblogaeth i gyd, a llawer o’r rheiny wedi ymddeol. Mae arna’i ofn y bydd yn cymryd mwy na 2000 o lowyr i ysbrydoli eu cymrodyr heddiw.

Roedd cân boblogaidd yn y 60au yn canmol ‘sbarc’ glowyr Asturias am wresogi Sbaen i gyd. Trist meddwl y byddaf i yma i weld diffodd y sbarc hwnnw.


Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s

Categorïau

%d bloggers like this: