Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Mai 19, 2013

Beth Gawn ni i Ginio?

Mae pawb yn gorfod bwyta. Yn ôl yr Hitchhiker’s Guide to the Galaxy, mae 3 chyfnod i wareiddiad: yn gyntaf, gofyn ‘sut allwn ni gael rhywbeth i fwyta?’, yn ail, ‘pam fod rhaid inni fwyta?’ ac yn drydydd ‘ble’r awn ni i gael cinio?’ Mae’r rhan fwyaf ohonom ni sy’n siarad Cymraeg yn gyfforddus yn y 3ydd cyfnod, ond a ydym ni’n bwyta (neu’n coginio) yn dda?

Taith diweddar i Gymru sydd wedi hala fi i feddwl am y pethau hyn: mewn archfarchnad fe welais i dun o bŷs gyda chyfarwyddyd ar sut i’w goginio. Y frawddeg gyntaf oedd: arllwyswych y pŷs i sosban. Yn lle beth? Dodi’r tun yn uniongyrchol ar y tân? Neu a ddylwn i fod yn ddiolchgar nad oedd e ddim yn dweud ‘agorwch y tun’?

Mae siopau mawr Sbaen yn wahanol. Os brynwch chi rhywbeth fel pizza parod, mae’n dod gyda nodiadau ar y tymheredd a’r amser coginio sydd eu hangen. Ond os brynwch chi bŷs, mewn tun neu wedi rhewi, neu sached fach o spaghetti, mae lan i chi. Nid bod pawb yn gwybod popeth. Yn aml iawn wrth yr adran bysgod (yn yr archfarchnad), rwyf i wedi cael sgwrs gyda’r gwerthwr a’r cwsmeriaid eraill ynglŷn â’r ffordd orau i drin rhyw bysgodyn neu fwyd môr neilltuol.

Mae’r agwedd yma’n bresennol hefyd mewn tai bwyta. Yr arfer yw i bobl hollol normal fel ein cymdogion ni o’r pentref holi’r gweinydd yn fanwl am y platiau sydd ar y fwydlen. Dydyn nhw ddim yn gofyn a oes cnau neu a oes glwten; maen nhw eisiau gwybod o ble daeth y pysgodyn neu’r cig, neu ba lysiau sydd wedi eu coginio gydag e. Hynny yw, mae’r cymdogion yn gwybod llawer am ddewis eithaf cyfyng o fwydydd. Ddaeth ymerodraeth Sbaen ddim â’r amrywiaeth i’n ceginau a gafwyd gan yr ymerodraeth Brydeinig.

Tan yn ddiweddar, roedd hi’n amhosib prynu sinsir – neu hyd yn oed helogan –  yn lleol. Diolch i un fenyw sy’n cadw stondin yn y farchnad, mae pethau’n newid. Ond nid pawb sy’n siopa yn y farchnad. Nid pawb sydd â lleuarth i dyfu ychydig o letys a ffa. Mae’r traddodiad bwyd yn dal yn fyw, ond rhaid gofyn a fydd yn parhau drwy’r argyfwng economaidd, yn enwedig yn y dinasoedd.

Saif fy ngobaith yn gadarn ar ysgwyddau’r tri llanc a glywais ar y trên pwy ddiwrnod: 15 neu 16 oed, yn dadlau’n ffyrnig yn y sêt y tu ôl imi. Am y ffordd orau – na, am y ffordd gywir – i wneud tortilla.  Cadwch ati, bois bach.


Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s

Categorïau

%d bloggers like this: