Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Ebrill 11, 2019

Geirfa Etholiadau

Cofnod i helpu unrhyw un sy’n dilyn ymgyrch etholiadol Sbaen (28 Ebrill) neu’n edrych ymlaen at etholiadau Ewrop (23-26 Mai, yn ôl arfer y gwledydd). Yn Sbaen mae etholiadau bob amser ar ddydd Sul.

Mae etholwyr Sbaen yn gwirio’u henwau ar y censo electoral , y rhestr etholiadol. Byddant yn dodi’u papurau pleidleisio yn las urnas, y blychau pleidleisio. Mae’r enw hefyd yn cael ei defnyddio pan fydd etholiad yn cael ei gyhoeddi: llamado a las urnas .

Bydd ymgyrch etholiadol Sbaen yn parhau o nawr tan y dydd Gwener cyn yr etholiad. Cedwir y dydd Sadwrn, noswyl yr etholiad, fel jornada de reflexión, diwrnod o fyfyrdod heb weld na chlywed gan y pleidiau. Mae hefyd yn cael ei alw’n veda electoral, y gwaharddiad etholiadol. Ni fydd dim un encuesta, sondeo, neu arolwg barn yn cael eu cyhoeddi yn ystod y jornada de reflexión.

Y mesa electoral fydd yn rheoli pleidleisio a chyfri ym mhob ardal. Ac fe all unrhyw un sydd ar y censo electoral gael ei ddewis, ar hap, i fod yn rhan ohono. Nhw sy’n gofalu ar y llefydd pleidleisio (fydd wedi eu paratoi gydag urnas a phapurau. A nhw sy’n cyfri ac yn gwirio ar ôl i’r drysau cau am 20.00.

Ar y papur pleidleisio bydd gormod o enwau. Fe welir rhestrau o enwau ymgeiswyr, un i bob plaid, yn ôl penderfyniad y blaid honno. Lista cerrada yw hyn, rhestr gaeedig nad ydy’r etholwyr yn gallu ei newid, er enghraifft drwy ddewis un o un blaid ac un arall o blaid wahanol, na hyd yn oed newid trefn yr ymgeiswyr.

Mae Asturias yn un circumscripción (etholaeth, neu ardal etholiadol) gyda 7 o escaños (seddi) fydd yn cael eu rhannu yn ôl canran y bleidlais. 35 o flynyddoedd yn ôl roedd ganddi 10, ond wedi colli 3 oherwydd colli poblogaeth.

Ac ar ôl imi ysgrifennu hwn, cyhoeddodd El Pais erthygl ar yr un un pwnc yma – yn Sbaeneg, wrth gwrs.

 

 

Advertisements
Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Mawrth 18, 2019

Dathlu Bwyd yr Ardal

Wel helo. Nid wyf wedi ysgrifennu dim ers amser, oherwydd salwch. Ond dyma fi eto’n barod i deipio.

Os dewch chi ar eich gwyliau i Asturias, byddwch yn sylwin ddigon cyflym bod pobl yn siarad am eu bwyd. Bydd y teulu ar y ford drws nesaf yn y bwyty yn holir gweinydd yn drwyadl am beth sydd ym mhob plåt, o ble mae’n dod, ac yn y blaen. Ac os byddwch yn lwcus bydd eich ymweliad yn cyd-daro ag un o’r Jornadas Gastronómicas. Diwrnodiau Gwerthfawrogi Bwyd, yn llythrennol. Nid Gŵyl Fwyd ar y stryd, er bod rheina i gael hefyd, ond nifer o fwytai mewn ardal yn cynnig prydau 3 neu 4 cwrs ‘menus’ wedi eu seilio ar fwyd lleol traddodiadol, boed yn gig, yn bysgod neu’n llysieuyn.

Heddiw buom yn ciniawa ym mhentref Nueva de Llanes, ar benwythnos dathlu maíz, neu indiacorn, a blawd. Mae bar San Jorge wrth yr heol fawr, a’r bwyty yn ennill clod gan lawer un. Efallai nad yw’n swnio’n ddiddorol iawn, nac yn uchel ei nod, ond roedd pob plat yn ddanteithyn yr oedd y cogydd wedi meddwl llawer amdano a’i gyflwyno’n ddestlus.

Dyma´r plât cyntaf: crema de maíz con ajo negro y ajo asado. Hynny yw, cawl trwchus iawn o flawd indiacorn gyda garlleg rhost a darnau bach o arlleg du, ham wedi ffrio a phŷs ‘dagrau’ y tymor. Mae’r pŷs wedi dechrau dod yn ein gardd ni’r wythnos hon hefyd.

Am ryw reswm ni thynnais lun y plat nesaf, sef torto, disg bach o flawd indiacron wedi ffrio fel bod e’n chwythu lan, a sleisiau tenau iawn o afal, dot bach o fêl a phwdin du arno, pob peth yn fach iawn ac yn flasus tu hwnt.

Peidiwch â beirniadu’r ffotograffiaeth hyll, mae’r bwyd yn hyfryd! Tortos eto, y tro yma yn fychan iawn, gyda chregyn bylchog mewn saws llawn perlysiau, salad bach finegret, a darn o ddraenog môr gwyllt wedi ei ffrio’n berffaith. Mae fy nhafod yn cofio’r blas.

Craidd y dyddiau gwerthfawrogi bwyd yw cymryd rhywbeth yr oedd pobl yn ei fwyta yn ystod yr amser anodd, fel y rhyfel a’r newyn wedyn, a’i goginio mewn ffordd mwy modern, mewn ffordd sy’n arddangos gallu’r cogydd. A do, fe wnaethon nhw hynny yn y San Jorge. Diolch iddyn nhw.

Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Ionawr 20, 2019

Trafferth Treftadaeth

Stori fach fydd o ddiddordeb arbennig i ohebwyr sydd wedi treulio oriau mewn cyfarfodydd cyngor.

p1130654

Fe dreuliodd cyngor Ribadesella yn nwyrain Asturias gryn amser yn ymgyrchu gyda chyrff eraill i gael statws Safle Treftadaeth y Byd (Patrimonio de la Humanidad) i lwybr gogleddol Santiago, sy’n dilyn arfordir yr Iwerydd ac yn pasio drwy’r dref. Yn 2015, llwyddiant!

Ond yn ddiweddar, pan aeth perchnogion adeiladau ar y cei i ofyn am ganiatad cynllunio i wneud newidiadau, fe gafodd y cyngor wybod bod pob adeilad ar ochr y llwybr yn awr o dan nawdd y Safle Treftadaeth, ac nad oedd modd newid dim. Daeth cadwyn o gyfarfodydd yn sgîl y darganfyddiad yma, rhai gyda llywodraeth Asturies, rhai gydag awdurdau’r llwybr (na wyddwn i fod y fath gorff yn bodoli). Rhaid dweud bod Sbaen yn bencampwr ar fiwrocratiaeth. Hyd yn hyn, mynd adre’n waglaw.

Efallai bod Ribadesella yn awr wedi darganfod sut i dorri’r cwlwm. Wedi misoedd o bori dros fap y dref a’r llwybr drwyddi, fe ddwedodd rhywun “Ond doedd y stryd, na’r cei, ddim yno pan oedd cyfnod y pererinion yn ei anterth – mae’r map yn anghywir!” Oherwydd yn y cyfnod modern aeth trigolion y dref ati i newid cwrs afon Sella, a’i chulhau, drwy godi banciau cadarn a llenwi tu ôl iddyn nhw â thir, tir newydd sydd heddiw’n sylfaen i’r cei.

p1120633

A beth fydd yn digwydd nesaf? Wel, mwy o gyfarfodydd, wrth gwrs.

 

Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Ionawr 4, 2019

Banciau i’r Bobl

Y bore ma yn ôl ein harfer aethom ni i Posada de Llanes i’r farchnad wythnosol. Wedi darllen am ymgyrch @banccambria ar y we, penderfynais i wneud adroddiad byr ar sut mae pethau’n gweithio yno o ran prynu a gwerthu, talu a benthyg.

Ychydig o dan 2,000 o bobl sy’n byw yn Posada ei hunan, tua’r un faint â’r Bala neu Lanymddyfri (man geni banciau’r porthmyn os wy’n cofio’n iawn). Bydd y nifer siŵr o fod deirgwaith hynny yn ystod yr haf, am ei fod yn weddol agos i’r arfordir. A thrwy’r flwyddyn mae’n ganolfan siopa leol i bobl y pentrefi bychain, pentrefi 100 o drigolion sydd heb ddim fusnes, neu ar y mwyaf bar/siop.

Mae mwy o fynd ar arian parod yn yr ardal hon o Sbaen na sydd yn gyffredinol yng Nghymru. Yn y siopau bach mae’n syndod gweld unrhyw un yn talu â cherdyn, a mae’r rhan fwyaf o bobl y farchnad heb unrhyw fodd i dderbyn taliad electronig. Ac efallai o’r herwydd mae tri banc yn dal â’u canghennau ar agor yma. Ac maen nhw’n fisi. Bob tro imi fod yn y banc, mae cwsmeriaid eraill yno. Yn ogystal â’r farchnad mae tri archfarchnad o faint gweddol – pob un ohonyn nhw â chownteri ar wahan i gig a physgod, sy’n cael eu torri a pharatoi yn ôl gofynion y cwsmer.

Mae hefyd cigydd, dwy siop lysiau, tri phopty, siop gydweithredol yr amaethwyr, dau haearnwerthwr (diolch i Neil am ei sylw gyda’r enw iawn), siop lyfrau a’r wasg, dwy siop sgidiau, cwpl o siopau gwerthu=bob=dim o goed ffrwythau i dun o bŷs, a nifer o farau a chaffis. A swyddfa bost! A gorsaf lle rwyt ti’n gallu dal trên i Uvieu/Oviedo, prifddinas Astwrias, neu dros y ffin i Santander. Rhaid cyfaddef nad oes llawer o drenau, ond rwyt ti’n gallu mynd heb newid i’r ddwy ddinas fawr.

Nid pob pentref 2,000 o bobl sydd â gorsaf, ac mae’r banciau wedi dechrau cau swyddfeydd yn y pentrefi llai, y rhai 500 o drigolion.

 

Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Rhagfyr 5, 2018

Rhagfyr fel yr Haf

Diwrnod llewys byr oedd hi ddoe. 22° ar y teras am 2 o’r gloch, a hynny allan o’r haul. Y gwynt yn awel tyner o’r de-orllewin. Er hynny, chododd y gwlith ddim tan amser cinio, a dim o gwbl yn y rhannau hynny ar yr ochr gogleddol.

Tra fuom ni bant yn ystod mis Tachwedd bu storom wynt aruthrol ac fe godwyd pabell plastig y twnel bach. Yn ffodus ni aeth yn bell ond dyna ddiwedd ar y pupurod. Mae’r letys ar y llaw arall wedi goroesi. Dddigwyddodd hyn unwaith o’r blaen, felly rydym ni wedi dewis lleoliad newydd i’r twnel ar gyfer 2019, gan obeithio bydd hwn yn fwy cysgodol.

Gwaith clirio a pharatoi sydd yn yr ardd ar hyn o bryd. Torri nôl ar lafant a dalia a ffigysbren, symud yr hibiscus yn ei bot i’r tŷ gwydr, a sgubo’r dail o’r pafin i wneud deilbridd.

Ar ôl Nadolig byddwn yn dechrau or docio’r coed ffrwythau a’r olewydd, jobyn mawr fydd yn cymryd wythnos efallai. A chredwch neu beidio bu’n rhaid lladd gwair.

Ond mae eistedd ar y teras a bwyta salad o letys, tomatos, cennin sifis a phersli, i gyd o’r ardd, yn bleser sydd werth y gwaith i gyd.

Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Tachwedd 2, 2018

Tomatos 60, Cnau Ffrengig 3

Cilos, yn hytrach na phwyntiau rygbi, yw’r sgôr yn y teitl.

Rwy’n dechrau blino ar ysgrifennu “mae wedi bod yn dywydd rhyfedd”, ond wir mae wedi bod eleni eto. Chawsom ni ddim o’r haf godidog a fu yng Nghymru, bu Mehefin a Gorffennaf yn gymylog ac yn llaith, er nad yn oer. Wedyn ym mis Awst newidiodd pethau, ac mae Medi a Hydref wedi bod yn braf, yn heulog ac yn sych. Roedd hyn wrth fodd rhai o’r cnydau, ond nid eraill. (Roeddwn i hefyd wrth fy modd, ac yn dianc i’r traeth i ymdrochi bob cyfle posib.)

20181102_070829

Rydym ni wedi bod yn casglu tomatos o’r cae ac o’r tŷ plastig ers canol Awst, ac yn eu bwyta nhw i frecwast, i ginio ac i swper. Mae’r rhewgell yn llawn o gawl tomato, a stwnsh tomato, tomatos rhost a passata. Mae cyffaith tomato tsili yn yr oergell yn ddigon i barhau flwyddyn gron. Buom ni’n rhannu’r ffrwyth gyda chyfeillion a chymdogion. Ac yna pan oeddem ni ar ffin dod i Gymru i weld y teulu, casglu’r cwbl oedd hyd yn oed yn hanner aeddfed i ddod gyda ni.

Gwaith da oedd hynny hefyd, oherwydd o fewn tridiau roedd storom o wynt a glaw wedi bwrw Asturies, y tymheredd wedi plymio ac eira mawr yn y mynyddoedd. 15,000 o deuluoedd heb drydan, a dim un ffordd – na rheilffordd – ar agor rhwng y dalaith a chanolbarth Sbaen am ddeuddydd.

Mountain Magic a Crimson Crush yw’r mathau sy’n gwneud orau yn y cae, oherwydd mae ganddynt rywfaint o nerth i wrthsefyll y blight. Ond o dan blastig, neu mewn man sych ac yn ddiogel o wyntoedd y gogledd a’r gorllewin, rydym yn gallu tyfu mathau mwy anarferol fel Calon yr Ych, ac un arall di-enw ddaeth yn rodd gan gymydog. Mae tomatos y cae yn llai o faint, ond blas da arnyn nhw.

A nawr am y newyddion drwg. Dim cnau Ffrengig eleni. Wel, tri chilo efallai, a hynny yn lle’r deg ar hugain arferol. Rwy’n amau taw tywydd drwg dechrau’r haf fu’n gyfrifol, ar yr amser pan oedd y cnau yn ffurfio ac yn dechrau tyfu. Bach iawn, tua maint cnau cyll, yw’r rhan fwyaf o’r rhai sydd wedi dod.

Roedd rhywbeth chwithig iawn am sefyll o dan y coed cnau, a gwynt o’r de, gwynt y cnau yw hi fan hyn, yn chwipio’r dail. Dim ond dail oedd yn cwympo. Doedd dim o’r sŵn cyfarwydd a geir pan fydd cnau yn pwnio’r llawr o’m cwmpas. Fydd dim olew eleni, na chnau i frecwast nac i deisen.

Mae’r ffa hefyd wedi methu, inni ac i sawl gymydog arall. Yn yr hen ddyddiau byddai gwynebu gaeaf heb na ffa na chnau wedi bod yn ofid mawr. Nawr mae’n ddigon i atgoffa rhywun bod perygl tyfu dim ond un peth, achos yn y lluarth, bob blwyddyn, bydd rhywbeth yn llwyddo a rhywbeth yn methu.

Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Awst 18, 2018

Marwolaeth ym Mharadwys

Dyma gofnod anodd i’w ysgrifennu. Dyma gamwedd.

Paradwys yw enw glowyr Asturias ar ein hardal fach ni ar arfordir y dwyrain. Fan hyn maen nhw, ac erbyn hyn pobl o bob ran o Sbaen, wedi dod i fwrw haf ers blynyddoedd. Ardal wledig, dawel.

Fore Iau diwethaf, yn ei gartref yng nghanol cefn gwlad, roedd ein cyfaill Javier Ardines, sy’n byw ar ochr draw’r afon, wedi codi’n gynnar yn ôl ei arfer i fynd at ei gwch pysgota i ddechrau diwrnod o waith. Ar ôl hynny, yn fwy na thebyg,  byddai wedi treulio amser yn swyddfeydd cyngor Llanes. lle roedd yn gynghorydd o’r Chwith Unedig and yn aelod o glymblaid sy’n rheoli’r cyngor.

Chyrhaeddodd e fyth mo’r cei.

Yn ôl yr hyn sydd yn hysbys, roedd rhywun neu rywrai wedi dodi nifer o rwystrau ar groed y feudir sy’n arwain o’i dŷ; y math o reilins fydd yn cael ei rhoi o amgylch tyllau mawr yn yr heol. Mae’n debyg ei fod wedi eu taflu nhw i’r ochr, a chario ymlaen.

Pan gafwyd hyd iddo ddwyawr yn ddiweddarach, eto heb gyrraedd y ffordd fawr, roedd yn gelain. Drws gyrrwr y car ar agor a’r injan yn rhedeg. Cymydog yn mynd a’i gi am dro a welodd e gyntaf, a ffonio 112. Ond cyn i’r heddlu gyrraedd, roedd ei ferch wedi dod i lawr o’r tŷ: roedd y teulu wedi cael galwad ffôn wrth y llanc oedd yn aros yn yr harbwr i fynd i weithio gydag ef.

Roedd y crasfa a gafodd Javier i’w ben gymaint, nad oedd y cymydog wedi ei adnabod ar yr olwg gyntaf.

Mab, brawd, gŵr, tad, tadcu, cyfaill, cymydog. Wedi ei golli yn 52 oed. Ac yn ehangach na hynny, y math o gynghorydd sydd gymaint ei angen. Doedd e ddim yn hawlio dim un tâl na chostau gan y cyngor am ei oriau o waith – ac roedd yn cyflawni llawer. Roedd yn gweithio i wella bywyd pobl yr ardal yn ei grynswth, o’r economi i’r amgylchfyd, ac yn gweld lle byddai un yn helpu’r llall. Fe, â’i gyfrifoldeb dros draethau’r ardal, oedd wedi brwydro’n galed i gael meysydd parcio mewn llefydd prydferth prysur, yn hytrach na phawb yn parcio ar y clogwyni ac yn distrywio’r graig a’r planhigion. Eleni agorwyd dau faes parcio, un bob ochr i bentref Llames de Pría, fydd yn diogelu amgylchedd y bufones (lle mae dŵr yr heli yn ffrwydro o dwneli cul yng ngharreg galch y clogwyni ac yn cyrraedd 30m o uchder ar brydiau). Mae hefyd yn ei gwneud yn llawer haws cerdded i’r traeth cyfagos, heb geir ar yr heol fach. Ac mae pobl yn tyrru i’r meysydd parcio, sydd wedi eu hamgylchynnu â choed brodorol. Fydd dim angen cofgolofn tra bydd y bufones yn ddiogel.

Roedd ei weithgaredd lleol wedi ei seilio ar ei wleidyddiaeth. Yn nhermau Cymru neu’r DU, comiwnyddion yw’r Chwith Unedig – er taw dim ond rhai sy’n perthyn i’r Blaid Gomiwnyddol. Ac mae sôn yn barod ar y cyfcym taw ffasgwyr a’i laddodd. Boed yn wir neu beidio, mae’n enghraifft a sut mae Sbaen, fel llawer i le arall, â cheudwll enfawr lle oedd canoldir gwleidyddiaeth arfer bod. Ac wrth gwrs mae ganddi hanes, sy’n fyw iawn yn y cof, sydd yn ein hatgoffa pa mor erchyll y gall hynny fod.

Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Gorffennaf 10, 2018

Tywydd, ac ati

Ga’i ddechrau drwy ddweud na chawsom ni yn Asturias mo’r dyddiau haf hirfelyn sydd wedi pobi Cymru ers mis a mwy. Mae wedi bod yn dwym, ond nid yn boeth, gyda digonedd o niwl a pheth glaw. Yn debycach i Gymru na Chymru’i hunan eleni.

Yn y mynyddoedd uchel, yn y Picos de Europa, mae trwch o eira yn dal ar lawr yn uwch na 2000m. Rai blynyddoedd, mae e bron wedi diflannu cyn diwedd Mehefin. Ond mae’r gaeaf a’r gwanwyn gwlyb wedi sicrhau ‘gwasanaeth arferol’ gyda’r meirioli yn raddol adael i’r dŵr i ddisgyn i’r ardaloedd ae wastadedd yr arfordir.

Fydd rhywun ddim yn gweld hynny’n digwydd yn hawdd iawn, achos mae creigiau’r Picos fel mwyafrif tiroedd Asturias yn garreg galch, ac yn llawn llyncdyllau dwfn iawn o hyd at 1500m. Bydd y dŵr yn chwilio am y disgyniad cyflymaf ac yn mynd i lawr rhain cyn ffurfio afonydd danddaearol, sydd wedyn yn ymddangos yn ochr ogleddol y mynyddoedd ar eu llwybr i’r môr. Gyda llaw mae Môr Iwerydd fan hyn, yn agos iawn i’r arfordir, yn cuddio’r un fath o dirlun, gydag affwysau o hyd at 5000m o ddyfnder. Lle da i bysgod, ac i bysgotwyr.

Yn y lluarth byddwn yn ceisio dwfrhau lleiaf posib. Mae’r eginblanhigion yn cael eu siâr, a’r coed ifanc dan ddyflwydd, ond wedyn mae disgwyl iddyn nhw tyfu gwreiddiau. Bydd y tomatos dan do yn cael, wrth gwrs!

 

 

Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Mai 21, 2018

Daw Hyfryd Fis

Fu ddim rhaid aros am Fehefin, mae mis Mai eleni wedi dod â thywydd hafaidd poeth, haul cryf a digon o gyfle i weithio yn yr ardd a’r lluarth. Yn gyntaf, cael gwared ar yr holl wair a chwyn sydd wedi manteisio ar y cyfnod o law. Yn ail, torri nôl ar y coed ffrwythau sitrig sy’n ceisio ymestyn hyd at yr haul ei hun. Ac o’r diwedd, plannu! Blodau a bresych a thomatos, pob un yn ei le.

Ac mae tymor y fiestas wedi dechrau o ddifri. Ddydd Sadwrn roedd trigolion y pentref nesaf yn dathlu gŵyl Morwyn Fatima, hynny yw, pan ‘ymddangosodd’ y Forwyn Fair i dri o blant oedd yn bugeilio’r defaid yn ardal Fatima yng ngogledd Portwgal. Mae Fatima ei hun yn denu miloedd o bererinion o hyd.

Mae cerflun Mair pentref Toriellu yn byw mewn capel; does gan y pentref ddim eglwys. Y peth cyntaf felly ar yr wylnos yw dod â hi i’r fam eglwys yn ein pentref ni, ryw 3km i ffwrdd.

20180519_125523

Ar y dydd Sadwrn, mae gorymdaith o ferched Toriellu yn cyrraedd dan ganu a bwrw tambwrin, i’w hôl hi ar gyfer cynnal offeren yn y capel.

20180519_124301

Roedd y syniad o gerdded yr holl ffordd yn ôl yn y gwres anghyfarwydd yn ormod i rai o’r bechgyn lleiaf!

A gyda’r nos, dawnsio. Mae grŵp gwyl Toriellu wrthi fel lladd nadroedd drqy’r flwyddyn yn codi arian i dalu am babell a dau fand i gadw ni gyd yn hapus tan y bore bach. Cae ymarfer pêldroed yw’r lleoliad, ac mae’r bandiau’n cyrraedd mewn loriau mawr, un i bob pen. Mae’r ochrau’n agor – a dyna’r llwyfan!

20180520_001941

Yn amlwg, rhaid cael digon o le i’r loriau, ond mae’n golygu nad oes oedi o gwbl; pan fydd set un ar ben, mae’r pen yna’n mynd yn dywyll, y llwyfan arall yn fflach o olau ac ymlaen â’r sioe. Mae rhyw ddeg o berfformwyr ym mhob band, neu orquesta, ac maen nhw’n hala’r haf yn teithio ar hyd taleithiau’r gogledd o un fiesta i’r llall.

Ac eto rhaid cyfaddef, roedd y tro pan ffaelodd y trydan yn ystod fiesta yn ein pentref ni a buom yn canu’r hen ganeuon gyda band y pibgornwyr gystal os nad yn well, ac yn sicr yn fythgofiadwy.

 

 

 

 

Cyhoeddwyd gan: cathasturias | Ebrill 3, 2018

Un Diwrnod

Nodyn o bob peth a wnes i heddiw.

Dihunais am 0700, cyn y wawr. Codais a mynd i eistedd ar y teras yng ngoleuni lleuad newydd basio’i llawn dwf, ac awgrym o haul yn neshau yn y dwyrain. Clywais dylluan yn symud ar hyd ochr o goedwig.

Yn ystod yr hanner awr nesaf, tawelodd y dylluan a thyfai sŵn yr adar bach o bob cyfeiriad. Yn awr ac yn y man symudodd rhyw ddafad yn y cae ar lan yr afon, a’i chloch bach yn canu’n uchel. Yn raddol deuai’r lliwiau: glas y gwair, coch y teras. Roedd gwyn llachar blodau’r jasmin yn torri drwy’r cwbl. Cyn i’r haul ymddangos es i nôl i’r gwely i gysgu awr fach arall.

Ar ôl brecwast – orennau mandarin olaf y tymor, cnau Ffrengig wedi’u rhosto, te a mwy o de – roedd hi’n bryd dechrau ar y gwaith. Hen dasg annifyr iawn yw agor ffa, ac roedd y rhain wedi bod yn hongian wrth y sied yn sychu am 6 mis. Eisoes roedd rhai wedi agor eu hunain a dianc. Haul poeth, gwynt cryf ac ambell i gawod byr trwm. Dim o flaen fy llygaid ond ffa duon bach, yn saethu o’r codau ac yn glanio ar lawr yn lle yn y bowlen.

Ar y ffordd yn ôl o’r domen ar ôl cael gwared o’r codau, croesi’r heol i siarad â’r cymdogion, a gweld y ferch fach 5 oed yn gwneud llun dewin ar fwrdd-du. yn drawiadol o dda.

Ar ôl cinio, agor ffa. A dyna ni. Fydd ddim rhaid gwneud e yfory achos rwyf i wedi gwneud y cwbl. Eistedd ar y teras eto, gyda glased o win pinc o la Rioja, yn gwylio lliwiau’r dydd yn cilio eto.

 

 

Older Posts »

Categorïau